اولین کنگره ملی قزلباشان در ایران و آناطولی در دانشگاه محقق اردبیلی برگزار شد
به همت معاونت اجرایی دانشگاه اولین کنگره ملی قزلباشان در ایران و آناطولی با حضور صفویه شناس ها، اساتید و دانشجویان در دانشگاه محقق اردبیلی برگزار شد.
به گزارش خبرنگار روابط عمومی دانشگاه، پروفسور محمد نریمانی قائم مقام رییس دانشگاه محقق اردبیلی در این کنگره با بیان اینکه شیوخ طریقت صفوی به مرور از اردبیل به ایران و سوریه بسط داده شد،گفت: قزلباش ها کلاه 12 ترکی را ابداع کردند که جریان حاکم در صفویه هم از آن استفاده کردند و به واسطه این کلاه به قزلباش معروف شدند.
وی با بیان اینکه مشهوریت برخواسته از طریقت صفویه جایگاه قزلباش ها را در حکومت صفویه مستحکم کرد، افزود: قزلباش ها پایه های اصلی حکومت صفویه را تشکیل دادند.
نریمانی با یادآوری اینکه قزلباش ها تا زمان سقوط حکومت صفویه قدرت خود را در این سلسله حفظ کردند، ادامه داد: آنها تاثیرات ویژه ای بر ایران و آناطولی گذاشتند.
معاون پژوهش و فناوری دانشگاه محقق اردبیلی اظهار کرد: همایش های متعددی با محوریت صفویه برگزار شده است اما جای برگزاری همایش علمی با محوریت قزلباش ها خالی بود که به همت دفتر توسعه فرهنگی آذربایجان و گروه تاریخ دانشگاه این همایش برگزار شد که امیدواریم منجر به احیای فرهنگ غنی شود.
طاهر شریفی معاون سیاسی و امنیتی استانداری اردبیل گفت: هفته استان اردبیل از اهمیت بالایی برخوردار است و همه استان ها هفته ای بنام خود ندارد اما استان اردبیل به جهت ویژگی بین المللی که دارد، هفته ای بنام هفته اردبیل نامگذاری شده است.
وی با بیان اینکه هفته اردبیل از روز 4 مرداد ماه همزمان با سالروز تاجگذاری شاه اسماعیل آغاز می شود، ادامه داد: هویت و اصالت تاریخ اردبیل محدود به زمان خاصی نیست و گذشته و آینده را هم تحت تاثیر قرار می دهد.
شریفی با بیان اینکه هنوز تحلیلگران سیاسی و تاریخی نتوانسته اند قدرت مدیریت شاه اسماعیل را به درستی تحلیل کرده و در این مورد متحیر هستند، افزود: این شاه در طول 7 سال، همه شاهانی که در اقصی نقاط ایران پادشاهی می کردند را مغلوب و حکومت واحد تشکیل داد.
یعسوب اصغری رئیس دفتر توسعه فرهنگی آذربایجان دانشگاه محقق اردبیلی نیز گفت: پدیده قزلباش ها زاییده صفویه در ایران است که بخشی از تاریخ ایران محسوب می شوند.
وی با یادآوری اهمیت قزلباش ها در تاریخ ایران و آذربایجان تصریح کرد: دفتر توسعه فرهنگی آذربایجان دانشگاه محقق اردبیلی کنگره را در 4 محور قزلباشان و هویت؛ قزلباشان و صفویه؛ قزلباشان و عثمانی و قزلباشان در بعد از سقوط حکومت صفویه برگزار می کند که هر کدام زیر مجموعه های خود را دارند.
اصغری با بیان اینکه اردیبهشت ماه برگزاری این کنگره قطعی شد و حدود 2 ماه برای دریافت آثار مهلت داشتیم، ادامه داد: در این مدت 128 چکیده مقاله و 70 اصل مقاله به دبیرخانه کنگره ارسال شد که 4 مقاله به صورت سخنرانی کلیدی و 28 مقاله به صورت سخنرانی ارائه خواهد شد.
دکتر حبیب ابراهیم پور رئیس دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه محقق اردبیلی گفت: شاه اسماعیل بعد از تاجگذاری توانست یک دولت – ملت قوی تشکیل دهد که پیش از آن سابقه نداشت.
وی با بیان اینکه در زمان حکومت صفویه ساختار خدا، شاه و بنده به ساختار خدا، امام عصر، شاه و بنده تغییر یافت، اظهار کرد: این ساختار بعد از حکومت صفویه هم ادامه داشت.
ابراهیم پور با یادآوری اقدامات دانشکده ادبیات و علوم انسانی در مورد صفویه شناسی تصریح کرد: گروه تاریخ دانشگاه به تازگی راه اندازی شده است اما اقدامات و سمپوزیوم های مختلفی در این زمینه برگزار کرده است.
رئیس دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه محقق اردبیلی افزود: مرکز مطالعات صفویه در دانشکده راه اندازی خواهد شد.
پروفسور حسین میرجعفری استاد برجسته صفویه پژوهی نیز با بیان اینکه اردبیل جایگاه واقعی برگزاری کنگره های صفویه است، گفت: جایگاه واقعی صفویه در اردبیل باید بصورت ویژه برای جهانیان روشن شود.
وی با بیان اینکه مسئولین دانشگاه های اردبیل باید کتابخانه دانشگاه های خود را به کتب صفویه شناسی تجهیز کنند، افزود: با راه اندازی مرکز مطالعات صفویه در دانشگاه محقق اردبیلی و اختصاص بودجه کافی به این مرکز، باید بصورت تخصصی روی سلسله صفویه پژوهش کرد.
میرجعفری با بیان اینکه با ظهور شیخ صفی الدین اردبیلی تاریخ ایران وارد مرحله جدیدی شد، تصریح کرد: شیخ صفی الدین اردبیلی مردی پارسا، صوفی و عارف بود و این ویژگی ها باعث شده است که نام خاندان صفوی در تاریخ و جهان مطرح شود.
استاد برجسته صفویه پژوهی با اشاره به روند ساخت کلاه قزلباشی، خاطرنشان کرد: کلاه قزلباشی کلاه دوازده تکه ای بود که بنام دوازده امام ساخته شده است و این علامت مشخصه صفویه شد و هر کس این کلاه را بر سر می گذاشت، مرید مخلص صفویه به حساب می آمد.
رباب عزیزخوانی مدیرکل کتابخانه های عمومی استان اردبیل نیز با بیان اینکه نیاز به صفویه شناسی در میان عموم مردم وجود دارد، گفت: باید به فکر سواد اطلاعاتی مردم باشیم و در این زمینه گام های اساسی برداریم.
وی با بیان اینکه ادبیات شفاهی در مورد صفویان در اردبیل وجود دارد، افزود: ما باید نسبت به سلسله صفویه بیشتر کار کنیم؛ چراکه اردبیل مهد سلسله صفویه می باشد.
عزیزخوانی با اشاره به آمار کتابخوانی در استان اردبیل، تصریح کرد: کتاب هایی که در خصوص صفویه در کتابخانه های عمومی استان امانت داده می شود، کتاب های شاخصی نیستند.
مدیرکل کتابخانه های عمومی استان اردبیل خواستار حمایت مسئولین از تدوین کتاب در خصوص صفویه شناسی به شکل جذاب و مستند شد و گفت: وقتی نبض جامعه به سمت کتاب نرود تا مردم صفویه را بشناسند، قطعا برگزاری کنگره ها بدون خروجی خواهد بود.
وی با بیان اینکه استان اردبیل دارای صاحبنظران هوشمند و بزرگ بسیاری در زمینه های مختلف علمی، فرهنگی و ورزشی است، افزود: باید کمک کنیم فرهنگ کتابخوانی و تعامل میان کتاب، دانشگاه، مدرسه و جامعه ایجاد شود و برای افرادی که با کتاب قهر کرده اند یک آشتی ملی ایجاد کنیم.
دکتر عبدالله بحرالعلومی رئیس کانال آذری شبکه سحر نیز با بیان اینکه آنچه که در دوره صفویه اتفاق افتاده است، نقطه عطف تاریخ و فرهنگ ایران است، گفت: در ترکیه امروزی بالغ بر یک چهارم جمعیت علوی هستند و این ها میراث دار قزلباشان هستند.
وی برگزاری کنگره های مختلف صفویه شناسی در غرب را نشان دهنده نفوذ فرهنگی صفویه در مناطق مختلف جهان دانست و افزود: ادبیات حاکم در ترکیه نیز هنوز هم در دست علویان است.
بحرالعلومی اضافه کرد: اردبیل خواستگاه حکومت فرهنگ ساز صفویه است.
وی با اشاره به پدیده شعر و ادبیات مرثیه اردبیل، افزود: این نوع ادبیات نیز دارای ویژگی های خاص می باشد.
رئیس کانال آذری شبکه سحر با بیان اینکه اردبیل جزو کانون های اصلی ادبیات مرثیه است، افزود: مرثیه ترکیبی از عینیت و ذهنیت است و مرثیه چه چیزی را چگونه گفتن است.
بحرالعلومی خواستار برگزاری کرسی های ویژه ادبیات مرثیه در دانشگاه های اردبیل شد و گفت: این نوع ادبیات در حال حاضر سرحدات جغرافیایی و سیاسی ایران را درنوردیده و به زبان آذری تسری ویژه ای پیدا کرده است.
در ادامه از کلاه قزلباشان رونمایی شد.
*****************************
