رئیس دانشگاه محقق اردبیلی از تصویب تاسیس دو مرکز تحقیقات، دو پژوهشکده و یازده هسته پژوهشی تقاضامحور در هیات امنای دانشگاه محقق اردبیلی و ابلاغ موافقت آن از سوی قائم مقام وزیر و رئیس مرکز هیات های امنا و هیات های ممیزه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری خبر داد.
به گزارش روابط عمومی دانشگاه، دکتر عزیز حبیبی از تصویب تاسیس ۲ مرکز تحقیقاتی، ۲ پژوهشکده و یازده هسته پژوهشی تقاضامحور در هیات امنای دانشگاه محقق اردبیلی که به تائید وزیر علوم رسیده و توسط قائم مقام وزیر و رئیس مرکز هیات های امنا و هیات های ممیزه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ابلاغ شده است، خبر داد و گفت: موافقت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با تاسیس این واحدهای پژوهشی به منظور تحقق اهداف دانشگاه جامعه محور و هدایت فعالیت های پژوهشی به سمت نیازهای پژوهشی و فناوری استان و کشور صورت گرفته است.
وی با اشاره به عناوین این واحدهای پژوهشی، افزود: تاسیس مرکز تحقیقات سلامت گستر شامل هسته های پژوهشی سلامت جسمانی، سلامت روانی، سلامت تربیتی و سلامت سازمانی با پیشنهاد دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، مرکز تحقیقات مدیریت انرژی شامل هسته های پژوهشی بهینه سازی انرژی و هوشمندسازی انرژی با پیشنهاد دانشکده فنی و مهندسی، پژوهشکده مدیریت آب شامل هسته های پژوهشی آبیاری و زهکشی، منابع آب و محیط زیست، هیدرولوژی و آبخیزداری و مطالعات اقتصادی و اجتماعی آب با پیشنهاد دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی و پژوهشکده سلامت و امنیت تولیدات کشاورزی شامل هسته های پژوهشی ژنتیک و به نژادی گیاهی، به زارعی، رفاه و تغذیه حیوانات با پیشنهاد دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مغان مورد موافقت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری قرار گرفته است.
حبیبی اضافه کرد: همچنین تاسیس یازده هسته پژوهشی شامل هسته پژوهشی علوم و فناوری نانو با پیشنهاد دانشکده علوم، هسته پژوهشی مقاوم سازی و بهینه سازی ابنیه و زیرساخت ها با پیشنهاد دانشکده فنی و مهندسی، هسته های پژوهشی توسعه انرژی های تجدیدپذیر، کشاورزی دقیق، کاربرد فناوری های نوین در زنجیره پس از برداشت محصولات کشاورزی و مواد غذایی، تنوع زیستی و بیوتکنولوژی امیکس، بازیافت و مدیریت کاربرد پسماند مواد لیگنوسلولزی و مدیریت انرژی در صنایع زیستی با پیشنهاد دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، هسته های پژوهشی مطالعات اکوتوریسم و نگارش و ویرایش با پیشنهاد دانشکده ادبیات و علوم انسانی و هسته پژوهشی اپتیک، فوتونیک و نانواپتیک با پیشنهاد دانشکده فناوری های نوین نمین نیز مورد موافقت قرار گرفته است.
رئیس دانشگاه محقق اردبیلی تصریح کرد: به استناد ماده یک قانون احکام دائمی برنامه های توسعه کشور، مفاد بند الف ماده ۷ قانون تشکیل هیات های امنای دانشگاه ها و موسسات آموزشی و پژوهشی، آئین نامه اجرایی تاسیس واحدهای پژوهشی تقاضامحور برای پاسخگویی به نیازهای علمی و پژوهشی جامعه به تصویب هیات امنای دانشگاه در تاریخ ۱۴ مرداد ۱۳۹۸ رسیده است و امید می رود این تصمیم مهم و ارزشمند باعث افزایش طرح های پژوهشی تقاضامحور در دانشگاه شود.
گفتنی است متن آئین نامه اجرایی تاسیس واحدهای پژوهشی دانشگاه محقق اردبیلی به شرح زیر است:
آییننامه اجرایی تأسیس واحدهای پژوهشی دانشگاه محقق اردبیلی
مقدمه:
پیرو ابلاغ آییننامه «نحوۀ تأسیس واحدهای پژوهشی در دانشگاهها» به شماره عتف_آ_۳۱۰۳ مورخ ۰۷/۱۱/۱۳۹۷ از طرف وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و با عنایت به لزوم تمرکز در حوزه پژوهشهای کاربردی و مورد نیاز استان و کشور و رویکرد مأموریتگرایی اساتید در زمینههای پژوهشی با توانمندی بالا و در راستای تحقق اهداف دانشگاه جامعهمحور و با عنایت به تفویض اختیار ایجاد یا انحلال واحدهای پژوهشی به دانشگاهها با رعایت قوانین بالادستی، این آییننامه تدوین میشود.
ماده ۱- تعاریف
۱-۱- وزارت: منظور وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است.
۱-۲- واحد پژوهشی: انواع ساختارهای پژوهشی مندرج در این آییننامه است.
ماده ۲- اهداف ایجاد واحدهای پژوهشی
۲-۱- هدایت فعالیتهای پژوهشی به سمت اولویتهای پژوهشی و فناوری استان و کشور
۲-۲- ارتقای کیفیت و همافزایی فعالیتهای پژوهشی و فناوری برای انجام پژوهشهای بنیادین و پایدار و تحقق اهداف برنامههای دانشگاه جامعهمحور
۲-۳- استفاده بهینه از نیروی انسانی متخصص برای تشکیل گروههای پژوهشی کارآمد و مأموریتگرا
۲-۴- بسترسازی مناسب برای پژوهشهای کلان و میانرشتهای و هدایت تحقیقات بهمنظور پاسخگویی به نیازهای جامعه و کاربردی شدن دستاوردهای پژوهشی
۲-۵- تنوعبخشی به منابع مالی دانشگاه با اولویت کسب ثروت از فعالیتهای پژوهشی و فناوری
ماده ۳- انواع واحدهای پژوهشی
۳-۱- آزمایشگاه تحقیقاتی/گروه پژوهشی/ هستۀ پژوهشی: هر سه عنوان مفهوم مشابه دارند، از لحاظ ساختاری در یک سطح هستند و با پیشنهاد متقاضی/ متقاضیان، تصویب دانشگاه و متناسب با نوع فعالیت آن انتخاب میشوند.
آزمایشگاه تحقیقاتی: نوعی واحد پژوهشی در حوزههای علوم تجربی است که شرایط، امکانات و زیرساختهای انجام یک یا چند برنامۀ پژوهشی را فراهم میکند و در آن، چند عضو هیأت علمی شاغل یا بازنشسته با محوریت مسئله یا محصولی خاص یا پاسخ به تقاضای مشخص بههمراه دانشجویان تحصیلات تکمیلی، پسادکتری و سایر پژوهشگران فعالیت میکنند.
هستۀ/گروه پژوهشی: در حوزههای مختلف علوم با همکاری گروهی از اعضای هیأت علمی شاغل یا بازنشسته یا پژوهشگران یک یا چند دانشکده برای اجرای برنامه یا موضوعی پژوهشی تأسیس میشود.
۳-۲- مرکز تحقیقات (پژوهشکده): نوعی واحد پژوهشی با ماهیت بینرشتهای یا بیندانشکدهای است که از دو یا چند آزمایشگاه/گروه/ هستۀ پژوهشی تشکیل میشود و بر اساس یک یا چند برنامۀ پژوهشی فعالیت میکند. این واحدها با مشارکت دانشگاه با سایر دانشگاهها و دستگاههای اجرایی نیز ایجاد میشوند. برای تأمین نیروی انسانی مورد نیاز واحد پژوهشی، دانشگاه با موافقت هیأت رئیسه میتواند از اعضای هیأت علمی و غیر هیأت علمی موجود در گروههای آموزشی در کنار وظایف سازمانی خود برای انجام مأموریتهای واحد پژوهشی استفاده نماید.
تبصره ۱: عضو هیأت علمی دانشگاه مجاز به عضویت حداکثر در دو واحد پژوهشی میباشد.
تبصره ۲: واحدهای پژوهشی یا بهصورت مستقل با هدف فراهم کردن بسترهای لازم بهمنظور انجام طرحهای پژوهشی تقاضامحور و اجرای برنامههای راهبردی و مأموریتهای پژوهشی دانشگاه و پاسخ به نیازهای پژوهشی ایجاد میشوند و اعتبار مورد نیاز آنها برای انجام این قبیل فعالیتها در قالب روال معمول طرحهای پژوهشی بین سازمانی تأمین میشود یا بهصورت مشترک با دستگاههای اجرایی، نهادها و مؤسسات عمومی دولتی و غیردولتی و بخش خصوصی و با هدف پاسخگویی به نیازهای پژوهشی آنها شکل میگیرند. در این حالت، اعتبارات مورد نیاز برای راهاندازی و اجرای طرحهای تقاضامحور و پایاننامهها/ رسالههای مورد حمایت سازمانها در قالب موافقتنامه و قرارداد همکاری بهصورت مشارکتی، با تأمین منابع مالی از سوی دستگاه اجرایی یا بخش خصوصی و ارائه خدمات علمی- پژوهشی از سوی دانشگاه فراهم میشود.
تبصره ۳: هرگونه عقد قرارداد واحدهای پژوهشی با سایر دستگاهها و واحدها، از طریق معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه انجام میشود.
ماده ۴: الزامات ایجاد واحدهای پژوهشی
۴-۱- دارا بودن برنامۀ جامع پژوهشی بر اساس اسناد بالادستی، نیازهای منطقهای و ملی و آیندهنگرانه
۴-۲- وجود توانمندیها و مزیتهای نسبی در گروه (های)/ دانشکده (های) مورد نظر برای پاسخ به نیازهای پژوهشی جامعه
۴-۳- عقد تفاهمنامه یا قرارداد همکاری با سازمانها/ واحدهای تولیدی و دستگاههای متقاضی اجرای طرح (برای واحدهای پژوهشی مشترک با دستگاههای اجرایی، نهادها، مؤسسات عمومی دولتی و غیردولتی و بخش خصوصی)
ماده ۵: فرایند تأسیس و فعالیت واحدهای پژوهشی
واحدهای پژوهشی از هر نوعی که باشند بر اساس سیاستها، آییننامهها و دستورالعملهای ابلاغی از وزارت متبوع و هیأت امنای دانشگاه تأسیس میشوند و مطابق آییننامۀ ابلاغی «نحوۀ تأسیس واحدهای پژوهشی در دانشگاهها» از این پس نیازی به کسب مجوز از شورای گسترش و برنامهریزی آموزش عالی نخواهد بود و فرایند درخواست تأسیس واحدهای پژوهشی در دانشگاه به شرح ذیل است:
۵-۱- تکمیل پروپوزال و ارائه درخواست یک یا چند نفر عضو هیأت علمی به دانشکده و بررسی و تأیید آن در دانشکده مربوطه.
تبصره ۴: در خصوص واحدهای پژوهشی با مأموریت فرا دانشکدهای، درخواست فوق به معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه ارائه و موضوع در کارگروهی متشکل از اعضای هیأت علمی مرتبط بررسی و تصویب میشود.
۵-۲- ارایه مستندات کامل به معاونت پژوهش و فناوری شامل برنامۀ پژوهشی، نیروی انسانی (حداقل سه نفر برای آزمایشگاه تحقیقاتی/ گروه/ هسته پژوهشی)، تجهیزات و فضای فیزیکی و پشتیبانی مورد نظر، تفاهمنامه (حداقل یک مورد) در خصوص واحدهای پژوهشی مشترک با دستگاههای اجرایی و ...
۵-۳- ارایه اهداف، دلایل توجیهی و منابع مالی پیشبینی شده برای واحد پژوهشی توسط متقاضی/ متقاضیان در شورای ارتباط با صنعت و جامعه و موافقت اصولی در هیأت رئیسه
تبصره ۵: تصویب نهایی و موافقت اصولی با مرکز تحقیقات (پژوهشکده) در هیأت امنای دانشگاه صورت میگیرد.
۵-۴- ارایه درخواست برای اخذ موافقت قطعی توسط متقاضی/ متقاضیان با ارایه گزارش دو ساله (سه ماه مانده به اتمام مهلت موافقت اصولی) و تکمیل فرمهای مربوطه و طی مراحل قانونی در مراجع اشاره شده در بند فوق.
تبصره ۶: واحدهای پژوهشی دانشگاه که دارای مجوز از وزارت هستند، مطابق بند ۶-۱ آییننامه ابلاغی عتف، برای ادامه فعالیت، تابع آییننامۀ مصوب هیأت امنای دانشگاه خواهد بود.
ماده ۶: ضوابط مالی واحدهای پژوهشی
منابع مالی واحدهای پژوهشی به روشهای زیر تأمین میشود:
۶-۱- درآمدهای حاصل از اجرای طرحهای پژوهشی، ارائه خدمات فنی و مشـــاورهای، برگزاری کارگاهها و همایشهای ملی و بینالمللی و دورههای آموزشی- پژوهشی کوتاهمدت و عرضه محصولات علمی واحد پژوهشی (کتاب، مجله و…).
۶-۲- کمکهای دریافتی از وزارتخانهها، دستگاههای مرتبـط، بخش خصوصی، اشخاص حقیقی و حقوقی.
۶-۳- حمایت مالی دانشگاه به میزان معادل مبالغ کسر شده در قالب بالاسری دانشگاه از بابت انجام طرحهای پژوهشی واحدهای پژوهشی مربوطه.
تبصره ۷: واحدهای پژوهشی میتوانند از تجهیزات آزمایشگاهی، کارگاهی و اداری دانشگاه با موافقت دانشکده (های) مربوطه یا معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه با در نظر گرفتن ضوابط مربوطه استفاده نمایند.
ماده ۷: وظایف رئیس واحد پژوهشی
رئیس واحد پژوهشی، نمــــاینده قانونی واحد پژوهشی نزد مراجــع حقیقی و حقوقی است که از میان اعضای هیأت علمی متقاضی و با انتخاب اعضای واحد پژوهشی با تأیید شورای ارتباط با صنعت و جامعه و حکم رئیس دانشگاه به مدت دو سال منصوب میشود. تمدید این حکم برای دورههای بعدی بلامانع است. وظایف و اختیارات رئیس به شرح ذیل میباشد:
۷-۱- برنامهریزی، هدایت و اداره واحد پژوهشی و نظارت بر فعالیتهای آن در چارچوب قوانین و ضوابط مصوب دانشگاه.
۷-۲- پیشنهاد انتصاب مدیر گروه/ هستههای پژوهشی بر اساس تشکیلات مصوب (ویژه پژوهشکده).
۷-۳- اقدام برای جذب منابع مالی و طرحهای تقاضامحور گروه/ هستههای پژوهشی/ پژوهشکده با همکاری سایر اعضاء.
۷-۴- نظارت بر حسن اجرای طرحهای پژوهشی و سایر وظایف واحد پژوهشی.
۷-۵- ارائه گزارش عملکرد یکساله واحد پژوهشی به معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه با همکاری سایر اعضاء.
ماده ۸: نظارت و ارزیابی
۸-۱- مسئولیت نظارت بر ایجاد و فعالیت واحدهای پژوهشی بر عهدۀ رئیس دانشگاه است.
۸-۲- حضور واحدهای پژوهشی مورد تأیید دانشگاهها در سامانه ارزیابی وزارت اختیاری است و وزارت از واحدهایی که در توسعۀ ملی و منطقهای ایفای نقش نمایند و در ارزیابیهای سالانه در رتبه برتر قرار گیرند، حمایت خواهد کرد.
ماده ۹: انحلال
واحدهای پژوهشی بر اساس برنامههای پژوهشی شکل میگیرند و با پایان یافتن برنامه، نبود نیاز به تداوم فعالیت آنها یا عملکرد ضعیف، پس از اعلام نظر شورای ارتباط با صنعت و جامعه و هیأت رئیسه دانشگاه با تأیید هیأت امنای دانشگاه، مأموریت آنها تغییر کرده و یا منحل خواهند شد.
تبصره ۸: تأیید هیأت رئیسه برای تغییر مأموریت یا انحلال آزمایشگاه تحقیقاتی/ گروه/ هسته پژوهشی کفایت میکند.
این آییننامه در ۹ ماده و ۸ تبصره در جلسه مورخ ۱۴/۰۵/۱۳۹۸ هیأت امنای دانشگاه محقق اردبیلی به تصویب رسید.
|